Building on Mycelium voor een circulaire bouwsector

De bouwsector slurpt jarenlang grondstoffen en energie op, met grote CO₂-uitstoot en veel niet-circulaire materialen als gevolg. In het project Building on Mycelium onderzocht Avans Hogeschool (MNEXT) samen met partners hoe mycelium-biocomposieten, materialen op basis van schimmelnetwerken en landbouwreststromen  konden uitgroeien tot volwaardige bouwmaterialen. Zo draagt het project bij aan de omslag naar biobased en circulair bouwen, met minder milieu-impact en nieuwe ontwerp- en bouwmogelijkheden.

Van landbouwreststroom naar mycelium-bouwmateriaal

In Building on Mycelium stond de vraag centraal of mycelium-biocomposieten technisch, praktisch en economisch geschikt waren voor toepassing in de bouw. Lokale agrarische reststromen, zoals plantaardige vezels, werden gebruikt als substraat waarop het mycelium groeide. Dit leverde lichte, biobased composieten op met interessante isolerende en constructieve eigenschappen

Kernactiviteiten in het project waren onder andere:

• ontwikkelen van verschillende mycelium-biocomposieten op basis van lokale reststromen;
• testen van materiaaleigenschappen, zoals druk- en buigsterkte, isolatiewaarde en vochtgedrag;
• verkennen van ontwerp- en bouwtoepassingen, bijvoorbeeld als isolatie- of plaatmateriaal;
• verkennen van milieu- en duurzaamheidsaspecten, zoals CO₂-footprint en circulariteit.

De belangrijkste inzichten, ontwerprichtlijnen en testresultaten zijn gebundeld in de whitepaper 'Building on Mycelium', bedoeld als praktische introductie voor ontwerpers, bouwers, beleidsmakers en andere professionals die met mycelium-materialen aan de slag willen.

Rol van Avans/MNEXT, lectoraat en studenten

Binnen Avans werd Building on Mycelium gedragen door het lectoraat Biobased Bouwen (onderdeel van MNEXT). Onderzoekers en docent-onderzoekers ontwikkelden en testten de materialen, en vertaalden de resultaten naar concrete handvatten voor de bouwpraktijk. Studenten van de opleiding Bouwkunde werkten actief mee aan het onderzoek, bijvoorbeeld aan proefopstellingen, meetreeksen, data-analyse en ontwerpstudies. Zo fungeerde het project als een leer- en onderzoeksomgeving waarin studenten direct bijdroegen aan een actuele innovatieopgave in de bouw.

Het MNEXT-lectoraat Biobased Bouwen werkte samen met (inter)nationale kennispartners en bedrijven in co-creatie en praktijkonderzoek, met als doel de stap te zetten van labproeven naar realistische toepassingen in gebouwen. De in het project ontwikkelde kennis vormde een belangrijke basis voor vervolgstappen, zoals pilots met permanente toepassing van mycelium-isolatie in echte bouwprojecten, waarbij prestaties onder praktijkomstandigheden werden gemonitord. Hiermee draagt Building on Mycelium concreet bij aan de versnelling van biobased en circulair bouwen.

Lees meer over het project Building on Mycelium op de website van Centre of Expertise MNEXT.